Quấy rối tình dục nơi làm việc ở Hàn Quốc: trình báo, chứng cứ, chỗ làm mới

Chuyện này trình báo được, quyền quyết định về visa nằm ở cơ quan di trú chứ không nằm ở chủ, và người lao động mang visa E-9 có thể xin chuyển sang chỗ làm khác mà lần chuyển đó không bị trừ vào giới hạn thông thường. Lời nói mang tính tình dục, đụng chạm không mong muốn và sức ép từ cấp trên hay đồng nghiệp đều trái pháp luật tại Hàn Quốc, bất kể bạn mang quốc tịch nào. Một phần trong số đó là "quấy rối tình dục" (성희롱), loại hành vi mà chủ bắt buộc phải điều tra và chấm dứt. Một phần khác còn là tội phạm, nhất là khi người nắm quyền đối với công việc của bạn lợi dụng quyền đó để đụng chạm bạn. Hướng xử lý phù hợp tùy vào chuyện đã xảy ra, và bạn được dùng nhiều hướng cùng lúc.

Chuyện tôi gặp là quấy rối hay là tội phạm?

Chuyện đã xảy ra	Thường được xem là	Nơi tiếp nhận
Đùa tục, bình phẩm cơ thể bạn, rủ đi chơi hết lần này đến lần khác, cho xem hình ảnh khiêu dâm	Quấy rối tình dục trong công việc	Chủ của bạn, Sở Lao động khu vực (지방고용노동청)
Đụng chạm bằng vũ lực hoặc đe dọa	Cưỡng ép thực hiện hành vi dâm ô (강제추행), là tội phạm	Cảnh sát
Quản lý hoặc người giám sát công việc của bạn lợi dụng vị trí đó để đụng chạm	Dâm ô bằng cách lạm dụng quyền thế trong công việc (업무상 위력 등에 의한 추행), tội bị phạt đến 3 năm tù	Cảnh sát
Quan hệ tình dục có được nhờ lạm dụng vị trí trong công việc	Tội nặng hơn, có thể đến 7 năm tù	Cảnh sát
Tin nhắn, ảnh hoặc video tình dục gửi đến máy của bạn	Hành vi dâm ô qua phương tiện thông tin liên lạc, là tội phạm	Cảnh sát
Bị quay phim hoặc chụp ảnh theo kiểu tình dục mà không đồng ý	Quay phim trái phép, là tội phạm	Cảnh sát

Bảng trên chỉ để định hướng. Một sự việc thường rơi vào hai dòng cùng lúc, và không ai đòi bạn phải tự gọi đúng tên hành vi trước khi đi tìm trợ giúp.

Vì sao người đến từ nước khác lại thấy khó lên tiếng hơn?

Kẻ quấy rối có khi cũng là người quyết định hợp đồng lao động, phòng bạn ở trong ký túc xá, thậm chí cả visa, ít nhất là theo cách bạn nghĩ. Nhiều người im lặng vì tin rằng lên tiếng sẽ bị đưa về nước. Ba sự thật sau đây sẽ giúp bạn:

• Chủ không thể hủy visa của bạn. Chỉ cơ quan di trú quyết định bạn được ở Hàn Quốc theo diện nào. Chủ dọa sẽ "báo bạn" là đang đe dọa, chứ không phải đang nói về một quy định.
• Trả thù là trái luật. Pháp luật Hàn Quốc không cho phép đuổi việc hay đối xử bất lợi với người lên tiếng tố giác quấy rối tình dục ở chỗ làm; quy định cụ thể nằm trong Luật Bình đẳng Giới trong Tuyển dụng (남녀고용평등법). Luật Tiêu chuẩn Lao động cũng che chở tương tự cho ai tố giác bắt nạt nơi làm việc.
• Đi theo con đường hình sự có thể giúp bạn được lưu lại Hàn Quốc. Bên di trú được phép cho người nước ngoài ở thêm khi vụ bạo lực tình dục liên quan đến họ vẫn còn đang bị điều tra hay xét xử, cho tới lúc vụ án kết thúc.

Tôi giữ chứng cứ bằng cách nào?

Việc này nên làm từ bây giờ, trước cả khi bạn quyết định có trình báo hay không.

• Ghi lại từng lần xảy ra: ngày, giờ, nơi chốn, nguyên văn câu nói và ai đứng gần đó. Ghi chép viết ngay trong ngày có sức nặng hơn một bản tóm tắt viết sau mấy tháng.
• Chụp màn hình tin nhắn sao cho thấy rõ tên người gửi và ngày gửi, rồi sao lưu ra chỗ khác ngoài chiếc điện thoại công việc.
• Ngay sau mỗi lần xảy ra, nhắn tin kể lại cho ai đó bạn tin cậy. Tin nhắn ấy cho thấy bạn đã nói gì vào đúng thời điểm đó.
• Ghi âm cuộc trò chuyện mà chính bạn tham gia thường được coi là hợp pháp ở Hàn Quốc, còn ghi âm cuộc nói chuyện riêng của người khác thì không (통신비밀보호법). Muốn dựa vào một bản ghi âm, hãy hỏi người am hiểu pháp luật trước.

Những nơi nào nhận đơn trình báo?

1. Trong công ty. Gửi báo cáo dưới dạng văn bản cho người hoặc bộ phận được nêu trong nội quy, hoặc cho chủ nếu không có ai khác. Giữ lại một bản. 2. Sở lao động. Nếu công ty làm ngơ, bao che cho kẻ quấy rối hoặc trừng phạt bạn, hãy gửi đơn trình bày sự việc (진정) tới sở phụ trách khu vực có chỗ làm của bạn. Bạn có quyền xin phiên dịch viên. 3. Cảnh sát (112). Với đụng chạm, cưỡng ép, quay phim hoặc tin nhắn tình dục, bạn có thể tố giác hình sự song song với các bước trên. 4. Ủy ban Nhân quyền Quốc gia (국가인권위원회) trên thực tế cũng tiếp nhận khiếu nại về quấy rối tình dục.

Trường hợp bạn đã hết hạn lưu trú, nên biết rằng cảnh sát xử lý tội phạm tình dục và ủy ban nhân quyền có thể không báo sang bên di trú về một nạn nhân không còn giấy tờ lưu trú hợp lệ, khi việc bảo vệ, hỗ trợ nạn nhân phải được ưu tiên. Mỗi cán bộ cân nhắc theo từng vụ, nên hãy hỏi ý luật sư rồi mới đi trình báo.

Tôi có thể chuyển sang nơi làm việc khác không?

Lao động có visa E-9 được xin đổi chủ (사업장 변경) khi không còn hợp lý để buộc họ làm tiếp ở chỗ đó, vì nguyên nhân không xuất phát từ họ, và việc chủ đối đãi không công bằng nằm trong danh sách nguyên nhân mà luật nêu ra. Theo thông báo (고시) của bộ phụ trách lao động, quấy rối hoặc bạo lực tình dục từ phía chủ nhìn chung được chấp nhận là nguyên nhân như vậy, và lần đổi vì căn cứ đó không ăn vào số lần đổi bạn được phép.

Điều mà Trung tâm việc làm (고용센터) cần thấy là bằng chứng: kết luận của sở lao động, giấy xác nhận đã tố giác với cảnh sát, hoặc các chứng cứ đã liệt kê ở trên. Nếu kẻ quấy rối là đồng nghiệp, không phải người chủ, hãy hỏi sở lao động hoặc luật sư nên trình bày yêu cầu ra sao, vì điểm mấu chốt thường là việc chủ không hành động.

Nếu tôi sống trong ký túc xá do công ty cấp thì sao?

Ở chung một tòa nhà với kẻ quấy rối là chuyện an toàn, không chỉ là chuyện thoải mái. Hãy gửi yêu cầu viết cho chủ, đề nghị tách một trong hai người sang chỗ ở khác cho đến khi điều tra xong. Nếu bạn rời ký túc xá vì an toàn, hãy vẫn đi làm, hoặc nhắn rõ cho chủ lý do bạn vắng mặt; tự dưng biến mất có thể bị chủ khai là tự ý bỏ việc, và chuyện đó lại sinh ra một rắc rối visa riêng.

Bước tiếp theo

Hãy gom những gì bạn đang có, kể cả khi đó chỉ là ghi chép của riêng bạn, và xem lại ngày hết hạn hợp đồng cùng ngày hết hạn visa. Mang cả hai đến buổi tư vấn để con đường hình sự, con đường qua văn phòng lao động và việc đổi nơi làm việc được tính toán cùng nhau. Tư vấn có tính phí; khi bạn liên hệ, nhân viên sẽ gọi lại cho bạn và giải thích về chi phí.

법무법인 대한중앙
1533-7377

Căn cứ pháp lý

Bộ luật Hình sự (형법) Điều 298 (cưỡng ép thực hiện hành vi dâm ô), Điều 303(1) (quan hệ tình dục bằng cách lạm dụng quyền thế trong công việc, tù đến 7 năm). Luật Đặc lệ về xử phạt tội phạm tình dục (성폭력범죄의 처벌 등에 관한 특례법) Điều 10(1) (dâm ô bằng cách lạm dụng quyền thế trong công việc, tù đến 3 năm hoặc phạt tiền đến 15 triệu won), Điều 13 (tin nhắn tình dục qua phương tiện thông tin liên lạc), Điều 14 (quay phim trái phép). Luật Tiêu chuẩn Lao động (근로기준법) Điều 76-2 và Điều 76-3(6) (bắt nạt nơi làm việc; không đối xử bất lợi với người tố giác). Luật về Tuyển dụng Lao động Nước ngoài (외국인근로자의 고용 등에 관한 법률) Điều 25(1) điểm 2 và (4) (đổi nơi làm việc vì lý do không thuộc về người lao động; không bị tính). Luật Quản lý Xuất nhập cảnh (출입국관리법) Điều 25-2(1) điểm 2 (gia hạn trong thời gian có vụ bạo lực tình dục); Quy tắc thi hành Điều 70-2 điểm 1, 2 và 4 (các cuộc điều tra được miễn nghĩa vụ thông báo). Luật Bình đẳng Giới trong Tuyển dụng (남녀고용평등과 일ㆍ가정 양립 지원에 관한 법률) và Luật Bảo vệ Bí mật Thông tin liên lạc (통신비밀보호법) được nêu tên, không kèm số điều.

Đây là thông tin chung, không phải tư vấn pháp lý. Mỗi trường hợp đều khác nhau.